AIS ร่วมกับกรมควบคุมมลพิษ (PCD) และองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) หรือ TGO เปิดตัว E-Waste Calculator Platform แพลตฟอร์มคำนวณและวัดผลการจัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์ครั้งแรกของไทย ให้องค์กรบันทึกข้อมูล ประเมินการลดก๊าซเรือนกระจก และดาวน์โหลดรายงานด้วยเกณฑ์เดียวกันทั่วประเทศ โดยเปิดให้ใช้งานฟรีผ่านเว็บไซต์ของ AIS
E-Waste Calculator Platform ใช้ทำอะไรได้บ้าง?
องค์กรสามารถกรอกประเภทและจำนวนขยะอิเล็กทรอนิกส์ที่รวบรวมได้ ให้ระบบคำนวณปริมาณขยะและประเมินผลการลดก๊าซเรือนกระจกตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด จากนั้นดาวน์โหลดรายงานเป็น PDF หรือ Excel เพื่อนำไปติดตามผล วางแผนจัดการขยะ และประกอบรายงานด้านความยั่งยืนได้
วิธีใช้เริ่มจากเข้าเว็บไซต์ E-Waste Calculator Platform เลือกส่วนกรอกข้อมูลสำหรับองค์กร แล้วกรอกข้อมูลองค์กรกับจำนวนขยะแยกตามประเภท เมื่อกดคำนวณและยืนยันข้อมูล ระบบจะแสดงผลให้ตรวจรายละเอียด ดาวน์โหลดรายงาน และดูสรุปผลของแต่ละองค์กรได้ รวมถึงดูภาพรวมระดับประเทศที่รวบรวมผลจากทุกองค์กรไว้ด้วยกัน
การใช้เกณฑ์ร่วมกันช่วยให้ข้อมูลจากแต่ละองค์กรเชื่อมต่อเป็นภาพรวม นำไปวิเคราะห์ปริมาณขยะที่รวบรวมและจัดการได้ ตลอดจนใช้ประกอบการวางแผนและนโยบายระดับประเทศ ความร่วมมือครั้งนี้ใช้เทคโนโลยีและเครือข่ายของ AIS ควบคู่กับบทบาทด้านนโยบายและกฎหมายของกรมควบคุมมลพิษ และมาตรฐานคำนวณก๊าซเรือนกระจกของ TGO โดยตั้งเป้าให้ไทยเป็นศูนย์รวมองค์ความรู้และต้นแบบการจัดการ E-Waste ในอาเซียน
ไทยมีขยะอิเล็กทรอนิกส์ประมาณ 700,000 ตันต่อปี
ประเทศไทยมีขยะอิเล็กทรอนิกส์ประมาณ 700,000 ตันต่อปี แต่มีสัดส่วนที่เข้าสู่กระบวนการจัดการอย่างถูกต้องไม่ถึง 1% ส่วนโครงการ “คนไทยไร้ E-Waste” ของ AIS มีพันธมิตรกว่า 280 องค์กร และจุดรับทิ้งกว่า 3,200 จุดทั่วประเทศ ตั้งแต่ปี 2562 โครงการรวบรวมได้แล้ว 1,301,912 ชิ้น น้ำหนักรวม 288,346.74 กิโลกรัม และลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก 130,700 กิโลกรัมคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า (kgCO₂e)
นางสาวกานติมา เลอเลิศยุติธรรม รองประธานเจ้าหน้าที่บริหารด้านธุรกิจองค์กร บริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) หรือ AIS อธิบายว่า โครงการคนไทยไร้ E-Waste อยู่ภายใต้แนวคิด “ภารกิจคิดเผื่อ” ซึ่งทำร่วมกับพันธมิตรเพื่อส่งเสริมการคัดแยกและจัดการขยะอย่างถูกวิธี การทำงานให้ต่อเนื่องต้องมีทั้งการเก็บรวบรวม ข้อมูลที่เชื่อถือได้ และเกณฑ์วัดผลที่ชัดเจน AIS จึงใช้เทคโนโลยีพัฒนาแพลตฟอร์มเพื่อให้องค์กรนำผลที่เกิดขึ้นไปใช้กับงานด้านความยั่งยืนได้
ขยายระบบรับคืน พร้อมเตรียมรับกฎหมายในอนาคต
นายประเสริฐ ศิรินภาพร รองปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ระบุว่า กระทรวงให้ความสำคัญกับการจัดการตั้งแต่รับคืน รวบรวม คัดแยก ไปจนถึงรีไซเคิลหรือกำจัดอย่างถูกต้อง ขณะนี้อยู่ระหว่างผลักดันร่างพระราชบัญญัติจัดการซากผลิตภัณฑ์เครื่องใช้ไฟฟ้าและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ ตามหลักการขยายความรับผิดชอบของผู้ผลิต พร้อมสนับสนุนความร่วมมือภาคเอกชนโดยสมัครใจ
โครงการคนไทยไร้ E-Waste เป็นตัวอย่างการเชื่อมข้อมูลและการทำงานระหว่างรัฐกับเอกชน โดยจะขยายความร่วมมือไปยังองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและประชาชน เพื่อให้ชุมชนร่วมคัดแยกและส่งคืนขยะได้ เตรียมความพร้อมสำหรับกฎหมายในอนาคต และนำทรัพยากรกลับมาใช้ตามหลักเศรษฐกิจหมุนเวียน ควบคู่กับลดมลพิษและการปล่อยก๊าซเรือนกระจก
ดร.สุรินทร์ วรกิจธำรง อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ ชี้ว่าปัญหาสำคัญยังอยู่ที่การรวบรวมและส่งต่อซากผลิตภัณฑ์เข้าสู่ระบบ ขยะบางส่วนถูกทิ้งรวมกับขยะทั่วไปหรือถอดแยกไม่ถูกวิธี เสี่ยงให้สารอันตรายปนเปื้อนสิ่งแวดล้อมและกระทบสุขภาพประชาชน กรมฯ จึงหารือกับ AIS และ TGO เพื่อจัดทำโครงการส่งเสริมการจัดการซากโทรศัพท์เคลื่อนที่และอุปกรณ์ต่อพ่วง ให้มีระบบรับคืนและส่งต่อไปรีไซเคิลหรือกำจัดตามหลักวิชาการ
กรมฯ จะสนับสนุนท้องถิ่นให้ขยายจุดรับคืนและสร้างความเข้าใจเรื่องการคัดแยก พร้อมใช้ข้อมูลจากแพลตฟอร์มติดตามปริมาณที่รวบรวมและจัดการได้ เพื่อนำไปปรับปรุงแผนและขยายงานในพื้นที่ การมีข้อมูลจากการปฏิบัติงานจริงจะช่วยให้เห็นว่าจุดไหนยังต้องเพิ่มประสิทธิภาพการเก็บรวบรวมและลดการจัดการที่ไม่ถูกต้อง
LESS สำหรับมือถือ และเป้าหมายคาร์บอนเครดิต T-VER
นายณกรณ์ ตรรกวิรพัท ผู้อำนวยการองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) อธิบายว่า การจัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์ช่วยนำวัสดุกลับมาใช้ และลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากการผลิตวัสดุใหม่ แต่การประเมินผลต้องใช้หลักเกณฑ์ที่ชัดเจนและตรวจสอบได้
TGO ร่วมกับ AIS พัฒนาการคำนวณการลดก๊าซเรือนกระจกจากการคัดแยกขยะอิเล็กทรอนิกส์ประเภทโทรศัพท์เคลื่อนที่เพื่อรีไซเคิลเป็นครั้งแรกของไทย ภายใต้โครงการสนับสนุนกิจกรรมลดก๊าซเรือนกระจก หรือ LESS (Low Emission Support Scheme) เพื่อให้ประเมินผลด้วยเกณฑ์เดียวกันอย่างโปร่งใส ส่วนการพัฒนาวิธีการคำนวณสำหรับโครงการคาร์บอนเครดิต T-VER เป็นเป้าหมายที่ TGO ต้องการสนับสนุนในอนาคต เพื่อเพิ่มแรงจูงใจให้ทุกภาคส่วนร่วมจัดการ E-Waste มากขึ้น
AIS เชิญองค์กร หน่วยงาน และพันธมิตรทุกภาคส่วนร่วมใช้งานแพลตฟอร์ม เพื่อเพิ่มปริมาณขยะที่เข้าสู่กระบวนการจัดการอย่างถูกต้อง และเชื่อมผลการทำงานของแต่ละแห่งไปสู่ข้อมูลระดับประเทศ
มุมมองจาก TechCatchUp
การมีเครื่องมือคำนวณฟรีเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี แต่สิ่งที่น่าให้น้ำหนักกว่าคือการใช้เกณฑ์เดียวกัน เพราะยอดเก็บขยะจำนวนมากยังบอกไม่ได้ครบว่าการส่งไปจัดการช่วยลดก๊าซเรือนกระจกแค่ไหน สำหรับทีมที่ทำรายงานความยั่งยืน ตัวเลขที่มีหลักอ้างอิงชัดเจนช่วยให้อธิบายผลได้มากกว่ายอดรวมเพียงตัวเดียว คุณค่าของแพลตฟอร์มนี้จะชัดขึ้นเมื่อองค์กรเก็บข้อมูลต่อเนื่อง แล้วนำผลกลับไปปรับการรวบรวมและส่งต่อขยะด้วย
อีกด้านหนึ่ง ความสะดวกในการส่งคืนยังสำคัญไม่แพ้ระบบคำนวณ เพราะต่อให้วัดผลได้ละเอียด อุปกรณ์ที่ยังไม่ได้ส่งคืนก็ยังไม่เข้าสู่กระบวนการจัดการ การขยายความร่วมมือไปถึงท้องถิ่นเป็นทิศทางที่น่าสนใจ เพราะเชื่อมเรื่องนี้กับจุดที่ประชาชนจะมีส่วนร่วมได้โดยตรง ความสำเร็จของโครงการควรสะท้อนทั้งการรับคืนที่เข้าถึงง่ายและการนำข้อมูลไปปรับงาน ไม่หยุดอยู่ที่การทำรายงานให้ครบ เป้าหมายสุดท้ายคือให้อุปกรณ์เก่าเข้าสู่การจัดการที่ถูกต้องมากขึ้น
ติดตามข่าวสารอัปเดตเทคโนโลยี เกม และไลฟ์สไตล์เพิ่มเติมได้ที่หน้าแรก techcatchup.net
พร้อมช่องทางโซเชียล Facebook | Instagram | TikTok | YouTube | X
