อุตสาหกรรมมังงะของญี่ปุ่นอาจดูเหมือนยังเติบโตอย่างต่อเนื่อง หลังมีมูลค่าตลาดรวมสูงถึงราว 700,000 ล้านเยน (ประมาณ 1.4 แสนล้านบาท) ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา แต่ข้อมูลเชิงลึกจากนักวิจัยในอุตสาหกรรมกลับสะท้อนภาพที่ต่างออกไป โดยเฉพาะในกลุ่มผู้อ่านเด็กและวัยรุ่น
Ichishi Iida นักเขียนและนักวิจัยด้านสิ่งพิมพ์ ได้วิเคราะห์ข้อมูลจากหลายแหล่ง และนำเสนอผ่านบทความบนเว็บไซต์ President Online โดยชี้ให้เห็นว่า “จำนวนผู้อ่านมังงะในกลุ่มเยาวชนกำลังลดลงอย่างชัดเจน”
จากยุคทองนิตยสาร สู่การหายไปของผู้อ่านรุ่นใหม่
ในอดีต มังงะในญี่ปุ่นได้รับความนิยมอย่างมากผ่านรูปแบบ “นิตยสารรายสัปดาห์” เช่น Weekly Shonen Jump ซึ่งเคยเป็นศูนย์กลางของการเสพคอนเทนต์มังงะ
ข้อมูลจาก Japan School Library Association ระบุว่า ในช่วงยุค 1980 เด็กระดับมัธยมต้นและปลายอ่านนิตยสารมังงะเฉลี่ยถึง 10 เล่มต่อเดือน แต่ในปี 2025 ตัวเลขนี้ลดลงเหลือเพียง 1 เล่มต่อเดือนเท่านั้น และมีถึง 77.7% ที่ไม่อ่านนิตยสารเลย
นอกจากนี้ แม้ Corocoro Comics จะยังคงได้รับความนิยมในกลุ่มเด็กประถม แต่ Shonen Jump กลับสูญเสียผู้อ่านในกลุ่มวัยรุ่นไปอย่างหนัก โดยเหลือเพียงประมาณ 1 ใน 10 เมื่อเทียบกับอดีต
ยอดอ่านมังงะแบบเล่มลดลงต่อเนื่อง
เมื่อดูข้อมูลเปรียบเทียบระยะยาว พบว่าอัตราการอ่านมังงะแบบเล่มของเด็กและวัยรุ่นลดลงอย่างมีนัยสำคัญ
ในปี 1985:
- ประถม: 88%
- มัธยมต้น: 85%
- มัธยมปลาย: 77%
แต่ในปี 2023:
- ประถม: 68%
- มัธยมต้น: 60%
- มัธยมปลาย: 49%
ลดลงราว 20% ในทุกช่วงวัย
ดิจิทัลก็ยังไม่ตอบโจทย์เด็ก
แม้ตลาดมังงะดิจิทัลจะเติบโตอย่างรวดเร็ว แต่กลับไม่ได้ดึงดูดผู้อ่านกลุ่มเด็กและวัยรุ่นได้มากนัก
อัตราการอ่านมังงะดิจิทัลในปี 2023:
- ประถม: 15%
- มัธยมต้น: 35%
- มัธยมปลาย: 49%
ซึ่งยังต่ำกว่าการอ่านแบบเล่มในหลายช่วงวัย
Iida อธิบายว่า สาเหตุหลักมาจาก “โมเดลธุรกิจของมังงะดิจิทัล” ที่เน้นการสมัครสมาชิกและการใช้จ่ายในแอป ซึ่งเหมาะกับผู้ใหญ่ที่มีรายได้มากกว่า ทำให้เด็กและวัยรุ่นที่ยังไม่มีรายได้เข้าถึงได้ยาก
อีกทั้งคอนเทนต์ดิจิทัลจำนวนมากยังมุ่งเป้าไปที่ผู้ใหญ่ ส่งผลให้เนื้อหาที่เหมาะกับเด็กมีจำนวนน้อย
เทียบกับเกาหลี ดิจิทัลเติบโตต่างกันชัดเจน
เมื่อเปรียบเทียบกับเกาหลีใต้ ซึ่งมีวัฒนธรรม “เว็บตูน” ที่แข็งแรงในกลุ่มเด็กและวัยรุ่น จะเห็นความแตกต่างอย่างชัดเจน
Iida ระบุว่า ญี่ปุ่นพลาดโอกาสในการสร้างฐานผู้อ่านดิจิทัลตั้งแต่ต้น เนื่องจากตลาดถูกขับเคลื่อนด้วยโมเดลที่เน้นรายได้จากผู้ใหญ่เป็นหลัก
แม้ Corocoro Comics จะเปิดตัวแอปอ่านมังงะสำหรับเด็กในปี 2022 แต่ภายใต้ข้อจำกัดด้านราคาและคอนเทนต์ ก็ยังยากที่จะทำให้เด็กกลับมาอ่านมังงะได้ในระดับเดิม
ภาพรวม: เด็กเลิกอ่าน แต่ยังไม่มีทางเลือกที่เหมาะสม
จากข้อมูลทั้งหมด Iida สรุปว่า ปัญหาไม่ได้อยู่แค่ “การเปลี่ยนผ่านจากกระดาษสู่ดิจิทัล” แต่คือการที่ทั้งสองรูปแบบไม่สามารถตอบโจทย์ผู้อ่านรุ่นใหม่ได้อย่างแท้จริง
เด็กและวัยรุ่นกำลังห่างออกจากมังงะ ขณะที่ทางเลือกดิจิทัลก็ยังมีข้อจำกัดด้านราคาและเนื้อหา ทำให้ช่องว่างของผู้อ่านรุ่นใหม่ยิ่งขยายตัว
ติดตามข่าวสารอัปเดตวงการเทคโนโลยี เกม และไลฟ์สไตล์เพิ่มเติมได้ที่ techcatchup.net
พร้อมช่องทางโซเชียล Facebook | Instagram | TikTok | YouTube | X
